DE ICOON VAN DE 'MARTELAREN EN GELOOFSGETUIGEN' VAN DE TWINTIGSTE EEUW,
EEN OECUMENISCHE ICOON

Basiliek van San Bartolomeo op het eilandje in de Tiber, Rome
Gemaakt door Renata Sciachì en het Laboratorio artistico Comunità di Sant’Egidio

De icoon stelt de vergadering voor die Johannes beschrijft in het boek Apokalyps: “Daarna zag ik een grote menigte, die niemand tellen kon, uit alle rassen en stammen en volken en talen. Zij stonden voor de troon en voor het lam, in witte kleren en met palmtakken in de hand.” (Apk 7,9) In de loop van de twintigste eeuw hebben tal van christenen het martelaarschap beleefd, niet alleen enkele moedige enkelingen, maar een massa christenen, zoals Andrea Riccardi schrijft in zijn boek “De eeuw van de martelaren”.

Een stoet van martelaren met palmtakken in de hand gaat feestelijk op naar Christus. Tegelijk zie je ook Maria, de evangelist Johannes, Johannes De Doper, de apostelen Petrus, Paulus en Andreas, en ook de heilige martelaren Bartolomeus en Adelbert. Aan deze laatste twee is de Romeinse basiliek van San Bartolomeo opgedragen. Daar worden ook de ‘nieuwe martelaren’ van de twintigste eeuw herdacht. Daaronder spreiden engelen de tent van God over de aarde uit, zoals de ziener uit het boek Apokalyps beschrijft.

Op de aarde, in het midden staat het concentratiekamp, afgebeeld, als een grote basiliek van prikkeldraad, de hoogste plaats van gebed en eenheid voor de kerken van het Oosten en het Westen. Daaronder is de stad met de verwoeste muren het zinnebeeld van de verwoesting van het samenleven tussen mensen van verschillende culturen en godsdiensten. Vele geloofsgetuigen worden daar herinnerd: de Armeniërs, de christenen in Algerije, in India of in Libanon. In een geprofaneerde kerk worden mannen en vrouwen vermoord, terwijl ze aan het bidden zijn. Door de stadspoort trekken diegenen die gestorven zijn ten gevolge van de dodenmarsen, zoals de Armeniërs.

Beneden links wordt het lijden van de Russisch-orthodoxe kerk herinnerd, met het kamp op de Solovki-eilanden.Beneden rechts zie je de kerk van het Westen, met onder meer monseigneur Romero en padre Puglisi.

Als je aan de rechterkant terug naar boven gaat, zie je hoe de martelaren vandaag het lijden van Christus herbeleven. Er is het onrechtvaardige proces, zoals dat van de anglicaanse aartsbisschop van Uganda, Luwum. Je ziet de marteling en de beschimping, de ter dood veroordeling en de executie. Je ziet hier de Russische priester Alexander Men en de Burundese seminaristen van Buta, die weigerden zich te splitsen in groepen van Hutu’s en Tutsi’s. Onder de terechtgestelden herken je Abuna Petros, de patriarch van de Ethiopische kopten, de martelaren van Spanje en Mexico en Zeferino, de martelaar van de zigeuners die vermoord werd tijdens de Spaanse burgeroorlog.

Als je van beneden links naar boven gaat, zie je de werken van de martelaren. Het gebed: in het duister van de Roemeense gevangenis verdelen katholieken, orthodoxen en baptisten de bijbel onder elkaar om hem van buiten te leren en hem aan elkaar te kunnen voordragen. Een man alleen in de cel herinnert aan de gevangenen in China. De naastenliefde: Maximiliaan Kolbe, en met hem al diegenen die hun leven hebben gegeven voor de zieken, de hongerigen en wegens de gastvrijheid tegenover hun vijanden. Ten slotte herinnert de communicatie van het evangelie aan alle missonarissen die vermoord werden op alle continenten.

 

Icoon van de 
"martelaren en geloofsgetuigen"
van de XXe eeuw

voorstelling icoon

Vergroot de icoon
(160kb)